پرنده آماده جهت جفت اندازی و جفت گیری بی تاب است ,قناری نر آواز بلند و طولانی سر میدهد ,جست و خیز زیاد میکند ,هنگام خواندن پا ی میکوبد و یا در حالی که دیواره سیمی قفس را گرفته چنان اواز سر میدهد گویی همه نیروی خود را از طریق پنجه ها به سیمهای قفس برای پاره کردن سیمها وارد میکند .تکه ای کاغذ به دهان میگیرد و با صدای بلند ماده خود را صدا میزند .در این دوران تغذیه پرنده نیز مقداری کاهش مییابد .خواندن بیش از اندازه برای پرنده ای که مخصوصا در نزدیکی او ماده ای نگهداری میشود میتواند باعث تولید نوعی یاس در پرنده نر شود که این امر موجب کم شدن آواز خوانی پرنده میگردد و اصطلاحا گفته میشود که نر از مستی زیاد جمع شده و یا پس رفته است مشخصه دیگر در تشخیص آمادگی و مستی نر تغییر شکل وبر امدگی در مخرج قناری نر می باشد. ماده ها نیز مانند نر ها بی تابی میکنند .جمع کردن تکه های کاغذ نخ و الیاف در جادانی و گوشه و کنار قفس نشانه آمادگی ماده است ,در این دوران گاهی ماده به پرکنی از پرنده دیگر و یاحتی از خود اقدام مینماید ,در جواب خواندن نر سوت میکشد و این سوت کشیدن موجب تحریک بیشتر نر میشود .ماده هایی که آمادگی بیشتری برای جفتگیری دارند با خواندن نرها سینه و شکم خود را به چوب زیر پا نزدیک کرده و سر را بسمت بالا نگه میدارند و آواز جفتگیری سر میدهند .ماده در اثر مستی زیاد حتی بدون نر تخمگذاری مینماید به این نوع تخمها تخم هرز میگویند .علامت ظاهری ماده آماده تغییر شکل ناحیه مخرج پرنده است ,شکم حالت چاقی و پر شدگی پیدا کرده و مخرج به سمت عقب کشیده میشود در این صورت شکم و مخرج فرم دوکی شکل بخود میگیرد.جفتگیری زمانی با موفقیت انجام خواهد شد که هر دو پرنده نر و ماده اولا :آمادگی لازم را داشته باشند ,ثانیا:به یکدیگر علاقه نشان بدهند .چند روز قبل از جفتگیری میتوانید ماده را بتنهایی درون قفس جدید قرار دهید,زمانی که در گوشه و کنار قفس به درست کردن لانه اقدام میکند جای تخمگذاری را دراختیار او قرار دهید .ماده را هر روز با مقدار بسیار کمی تخم مرغ تغذیه نمایید واطراف قفس را بپوشانید ,یک روز بعد از درست کردن لانه ,نر را در قفس دیگرهمراه با مانعی در کنار ماده قرار دهید تا از سوراخهای کوچک تعبیه شده در روی مانع بتواند دزدانه ماده را ببیند .در روز سوم مانع را برداشته و اجازه دهید که جفتها به راحتی یکدیگر را ارزیابی نمایند ,یک روز بعد پرنده نر را به قفس ماده هدایت کنید .حداقل یک هفته و حداکثر 14 روز بعد از جفت اندازی پرنده ماده باید تخمگذاری نماید در غیر اینصورت ماده شما آمادگی لازم را نداشته و یا دارای نقصی است که مانع از تشکیل تخم در تخمدان می شود .به هر ترتیب با شروع تخمگذاری روزانه تخمهای گذاشته شده را برداشته و تخم بدون نطفه به جای آن قرار دهید تا پرنده ماده اولین سری تخمگذاری خود را که معمولا بین 3 الی 5 عدد متغییر است به پایان برساند . آخرین روز تمامی تخمهای بدون نطفه را برداشته و تخمهای اصلی را به زیر پرنده برگردانید این عمل شما باعث خواهد شد تا جوجه هایی که در آینده متولد خواهند شد همگی از نظر رشد جسمی هم اندازه باشند.روز سیزدهم یا ماده را آبتنی دهید و یا سالن را آبپاشی نموده و یا از دستگاه بخور جهت افزایش رطوبت استفاده کنید .این کار باعث شکسته شدن پوسته تخم و خروج راحت جوجه از تخم میشود در پایان روز سیزدهم جوجه ها سر از تخم بیرون خواهند آورد .

زمان جفت گیری اواخر زمستان و فصل بهار است.

ناحیه مخرج قناری نر آماده جفت گیری دارای برآمدگی بوده و از سطح شکم بالاتر است. با بال های نیمه آویزان مدام به این سو و آن سو می پرد و هنگام آواز خواندن پا می کوبد. به عنوان یک اصل کلی قناری نر آماده باید قرص بخواند و ریزه خوانی نکند.
قناری ماده نیز هنگامی که آماده جفت گیری می شود فعالیتش زیاد شده بی قراری کرده و مرتب در قفس پرواز می کند و با صدای لرزان آواز جفت یابی می خواند. وقتی بر روی چوب می نشیند بالهایش نیمه آویخته شده و دمش را بالا گرفته به طرف جلو خم می شود. برخی از قناری های ماده پرهای سینه خود و یا تکه هایی از روزنامه های کف قفس را می کنند و در گوشه ای جمع می کنند.
روش معمولی
پرنده نر و ماده را جدا از هم به نحوی که قادر به دیدن و شنیدن صدای یکدیگر باشند قرار دهید و خوب تغذیه شوند. سپس قفس ها را رفته رفته به هم نزدیک تر کنید در صورتی که هیچگونه حالت تدافعی یا ترس و خجالت بین آنها مشاهده ننمودید آنگاه زمان یکی کردن فرا رسیده است.
نکته : مراقب باشید هر دو جفت از سلامت کافی برخوردار باشند و مطمئن شوید که یکی از آنها نر و دیگری ماده است.
نکته : در جفتی که خود یکدیگر را انتخاب کرده باشند تعداد و نحوه پرورش جوجه ها به بهترین صورت ممکن انجام می گیرد.
نکته : قناری هایی که به نزاع و زد و خورد شدید می پردازند باید هرچه زود تر جدا شوند.
نکته : برای دوران جفت گیری از غذاهای تقویتی (تخم مرغ و نان سوخاری و شیر خشک بچه و عسل و شکر و دانه های متفاوت) استفاده کنید.
یک نر و چندین ماده
روش دیگر نکثیر نگهداری سه یا چهار قناری ماده همراه با یک نر در یک قفس بزرگ یا پاسیو است.
یک نر به طور مجزا برای چندین ماده
در این روش که خصوصا توسط اشخاص با تجربه انجام می شود چندین ماده به طور انفرادی در قفس های کوچکی نگهداری می شوند. به محض آنکه ماده تمامی تخم هایش را بگذارد نر گرفته شده و پیش ماده آماده بعدی رها می شود.
نکته : پرورش دهنده زمانی اقدام به قرار دادن نری نزدیک ماده می نماید که ماده آماده تخم گذاری بوده و لانه ای را حاضر و آماده کرده باشد.
لانه سازی
لانه تخم را بایستی۶- ۷ روز پس از کنار هم قرار دادن قناری در نیمه فوقانی قفس قرار داد. قناری ماده درست قبل از تخمگذاری لانه اش را می سازد. جهت پوشاندن داخل لانه می توان تکه های پنبه پشم و یا پارچه کهنه که به صورت رشته رشته در آمده اند استفاده کرد.
تخم گذاری
قبل از شروع تخم گذاری در زیر دم و نزدیک مخرج قناری ماده یک برآمدگی بوجود می آید و پرنده ژولیده و پف آلود به نظر می رسد و به سختی نفس می کشد. او هر روز یا یک روز در میان تخم گذاشته تا در نهایت بین ۲ الئ ۶ تخم به رنگ آبی روشن با لکه های کوچک قهوه ای جمع شود. ۱۳یا ۱۴ روز پس از خوابیدن قناری ماده بر روی تخم ها جوجه ها سر از تخم بیرون می آورند.
نکته : معمولا تخم آخر کمی پر رنگ تر است.
نکته : اگر تا یک هفته پس از آمیزش موفقیت آمیز پرنده هیچ گونه تخمی مشاهده نشد به پرنده ماده دیگری احتیاج دارید.
نکته : برخی از ماده ها به خصوص آنها که جوان هستند و برای اولین بار تخم می گذارند ناگهان تخم ها را ترک کرده و از ادامه خوابیدن بر روی آنها خودداری می کنند.
نکته : در صورتی که قناری نر ضمن خوابیدن قناری ماده بر روی تخم ها نزدش باشد او را با خوراک داخل چلیکدان خود تغذیه می کند.
نکته:با شروع زمان خوابیدن پرنده بر روی تخم ها از حمام کردن او صرف نظر کنید و غذای تقویتی دوران جفتگیری را قطع کنید.
نکته : ۱۲ روز بعد از شروع خوابیدن پرنده بر روی تخم ها مجددا ظرف حمام را در دسترس پرنده قرار دهید.
به دنیا آمدن جوجه ها
آنها در ابتدا بدون پر و کور بوده و تا ۱۶ روز کاملا به مادر خود وابسته اند. از روز دوم بعد از تولد می توان دادن غذای نرم را شروع کرد. از حدود روز ششم به بعد پرنده ماده از روی جوجه ها برخاسته و بر روی چوب استراحت می کند. از حدود سن ۱۸ الی ۲۱ روزگی پر و بال جوجه ها شروع بع در آمدن می کند. در این زمان جوجه ها لانه را ترک می کنند.
نکته : هرگز در به دنیا آمدن جوجه ها از تخم به آنها کمک نکنید.
نکته : تا سن ۶ هفتگی باید غذای نرم در اختیار جوجه بگذارید.
نکته : ممکن است پرنده ماده جهت گذاشتن تخم های جدید شروع به ساختن لانه جدبدی بکند. اگر تصمیم دارید مجددا جوجه بگیرید جوجه ها را قبل از به دنیا آمدن جوجه های جدید از والدینشان جدا کنید.
نکته : به پرنده ماده اجازه دهید تا در طی هر فصل جفتگیری ۲ تا ۳ دوره تخم گذاری کرده و جوجه به دنیا آورد.
نکاتی مهم درباره جفتگیری :

۱- قناری نر و ماده باید کاملاً آماده باشند .
۲- قناری نر به قفس قناری ماده هدایت شود.
۳- محیطی آرام و به دور از رفت و آمدهای غیر ضروری برای جفت ها فراهم شود.
۴- دو ماه قبل از جفتگیری قناری ها تحت رژیم غذایی مناسب قرار گیرند تا جوجه های سالم و قوی بدهند و و خودشان نیز در این دوران بیش از حد ضعیف نشوند.
۵- دو قناری که دارای عیب مشترک می باشند نباید با یکدیگر جفت شوند.
۶- از نظر جثه باید هر دو یا یکی از جفت ها دارای اندامی قابل ملاحظه باشد.
۷- برای جفتگیری از دو قناری با رنگهای مخالف یا متباین استفاده شود.
۸- قناری ها باید کاملاً سالم و قوی باشند و اثری از کسالت و بیماری در آنها نباشد.
۹- دمای محیط برای جفتگیری بین 21 تا25 درجه سانتیگراد باشد.
۱۰- بهترین موقع برای جفت کردن قناری ها نیمه فروردین ماه است و حتی الامکان از اسفند ماه نباید زودتر جفتگیری انجام شود. اما اگر درجه حرارت اتاق قناری ها ثابت باشد و آمادگی قناری ها برای جفتگیری زیاد باشد باید هر چند روز هم از موعد جفتگیری زودتر باشد ، از این عمل جلوگیری ننمود چون باعث خراب شدن و تولک رفتن قناری می شود.
۱۱- پرنده هایی را برای جفت انداختن انتخاب کنند که در رده های مختلف سنی قرار دارند. یک نر جوان را با ماده ای که یکسال دارد در و یا بر عکس جفت کنید .
۱۲- در حد امکان یکی از جفت ها تجربه یک دوره جفتگیری موفق را داشته باشد.در صورت امکان از قناری ماده ای که سابقه بزرگ کردن جوجه را دارد استفاده کنید .
۱۳- مصرف برگ کاهو در زمان جفتگیری فراموش نشود.
۱۴- لانه تخمگذاری را روزچهارم یا پنجم در قفس بگذارید چون ممکن است قناری ماده تا زمان تخمگذاری چند بار لانه را بسازد و خراب کند و در نهایت خسته شده و لانه مناسبی نسازد و یا اینکه تخم بدون نطفه بگذارد.
۱۵- هفته ای یک بار و به مقدار کم هفت تخم در ظرف شصتی در اختیار جفت ها و جوجه هایشان قرار گیرد.
۱۶- وقتی قناری ماده تخم گذاشت هر چه زودتر و به آرامی آنرا با تخم مصنوعی یا تخم بدون نطفه یا فاسد شده عوض کنید واین کار را تا آخرین تخم تکرار کنید وقتی قناری آخرین تخم را گذاشت تخمهای اصلی را به زیر قناری ماده برگردانید تا جوجه ها در فاصله زمانی کوتاهی از هم متولد شوند.
۱۷- هفته ای دو بار غذای تخم مرغی دراختیار جفت ها قرارگیرد و به محض تولد جوجه ها هر روز از غذای تخم مرغی استفاده شود.
۱۸- از قناری خوش آواز جهت آموزش جوجه ها استفاده شود تا قناریهای خوش آوازی تکثیر شوند.
۱۹- از داروهای تقویتی این دوره به طور صحیح استفاده گردد.
20- از قفس های استاندارد(50.40.30)استفاده گردد.